Trong giai đoạn từ 2014 đến 2023, Trung Quốc đã nổi bật với hơn 38.000 đơn xin cấp bằng sáng chế cho trí tuệ nhân tạo tạo sinh (GenAI), vượt xa Mỹ, nước đứng thứ hai với 6.276 sáng chế.
Theo TTXVN, ngày 3/7, Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) của Liên hợp quốc cho biết số lượng hồ sơ cấp bằng sáng chế quốc tế cho GenAI đã tăng gấp 8 lần trong 6 năm qua, phần lớn do các nhà đổi mới tại Trung Quốc đệ trình.
Báo cáo của WIPO cho thấy trong 10 năm qua (2014-2023), số lượng đơn xin cấp bằng sáng chế liên quan đến GenAI toàn cầu đã lên tới 54.000, với hơn 25% số bằng sáng chế được công bố vào cuối năm ngoái.
Hầu hết các bằng sáng chế này đều đến từ Trung Quốc, với hơn 38.000 đơn trong khoảng từ năm 2014-2023, gấp 6 lần so với Mỹ. Hàn Quốc xếp thứ ba với 4.155 sáng chế, tiếp theo là Nhật Bản với 3.409 sáng chế.
Ấn Độ có 1.350 bằng sáng chế GenAI và có tốc độ tăng trưởng trung bình hàng năm cao nhất, đạt 56%.
Giám đốc WIPO, Daren Tang, nhấn mạnh rằng GenAI, bao gồm các chương trình máy tính tạo ra nội dung như văn bản, video, âm nhạc và mã máy tính từ những câu lệnh đơn giản, đã trở thành một công nghệ thay đổi cuộc chơi.
Mặc dù chỉ chiếm 6% tổng số bằng sáng chế AI trên toàn cầu, số lượng bằng sáng chế GenAI đã tăng gấp 8 lần kể từ năm 2017 khi kiến trúc mạng neuron sâu đứng sau các mô hình ngôn ngữ lớn lần đầu tiên được giới thiệu.
Ông Christopher Harrison, phụ trách phân tích bằng sáng chế của WIPO, cho biết đây là một lĩnh vực đang phát triển mạnh mẽ, khi công nghệ AI hỗ trợ nhiều loại sản phẩm công nghiệp và tiêu dùng, bao gồm các chatbot như ChatGPT của OpenAI và Gemini của Google.
Ngoài ra, AI còn được sử dụng để thiết kế các phân tử mới nhằm phát triển dược phẩm và tối ưu hóa các sản phẩm mới.
Trong số những công ty hàng đầu nộp đơn xin cấp bằng sáng chế GenAI, các công ty Trung Quốc chiếm ưu thế, dẫn đầu là Tencent, tiếp theo là Bảo hiểm Ping An, Baidu và Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc. Các công ty quốc tế như IBM, Alphabet (công ty mẹ của Google) và Microsoft cũng nổi bật trong danh sách Top 10.
Các phát minh được cấp bằng sáng chế GenAI rất đa dạng, với dữ liệu hình ảnh và video dẫn đầu với gần 18.000 phát minh trong thập kỷ qua, theo sau là các danh mục văn bản và lời nói/âm nhạc với gần 13.500 phát minh mỗi loại.

Đáng chú ý, các bằng sáng chế liên quan đến dữ liệu dựa trên phân tử, gene và protein cũng tăng trưởng nhanh chóng, với mức tăng trung bình 78% hàng năm trong 5 năm qua.
WIPO nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trong bối cảnh lo ngại về tác động tiềm tàng của GenAI đối với việc làm và các ngành công nghiệp.
Giám đốc Tang cho rằng việc phát triển AI để tăng cường đổi mới dựa trên con người là cần thiết, thay vì làm suy yếu, và kêu gọi các thỏa thuận cân bằng giữa người đào tạo mô hình AI và người sáng tạo nội dung để bảo vệ sự thể hiện sáng tạo.

