Khi cuộc khủng hoảng năng lượng xảy ra ở bang Texas (Mỹ) cũng là lúc bắt đầu cuộc chiến đổ lỗi cho nguyên nhân gây ra tình trạng này.
Tuần này, mọi sự chú ý đều đổ dồn và Texas khi một cơn bão mùa đông chưa từng có đã khiến 4 triệu người trên toàn bang này không có điện và khiến gần một nửa số người dân Texas không có nước sinh hoạt.
Các báo cáo ban đầu từ Hội đồng Điện lực tin cậy của Texas (ERCOT) – cơ quan quản lý lưới điện của bang, cho rằng, các tuabin gió bị đóng băng là một phần nguyên nhân. Dù báo cáo này cũng lưu ý nguồn cung khí đốt tự nhiên hạn chế cũng làm tê liệt lưới điện, nhưng nhiều quan chức Đảng Cộng hòa vẫn đổ lỗi rằng chính các tuabin gió và pin mặt trời đóng băng là thủ phạm chính gây ra sự cố mất điện.
Thống đốc Texas Greg Abbott, một đảng viên Đảng Cộng hòa, nói với người dẫn chương trình Sean Hannity của Fox News vào ngày 16/2 rằng: “Điện gió và điện mặt trời đã ngừng hoạt động, chúng chiếm hơn 10% tổng lượng lưới điện của Texas, điều này đã đẩy bang vào tình trạng thiếu điện”. Ông Abbott cũng nói thêm rằng, điều này cho thấy Thỏa thuận Xanh mới – đạo luật vốn do Đảng Dân chủ đề xuất vào năm 2019 với mục đích tạo việc làm và giảm đáng kể lượng phát thải khí nhà kính của đất nước, là một thỏa thuận chết người như thế nào đối với nước Mỹ.
Một người dẫn chương trình khác của Fox News thậm chí còn đi xa hơn. Tucker Carlson trong chương trình ngày 15/2 nói rằng: “Năng lượng xanh có nghĩa là mất điện. … Năng lượng xanh có nghĩa là một lưới điện kém tin cậy hơn. Nó có nghĩa là những thất bại giống như những gì chúng ta đang thấy ở Texas”.
Nhiều quan chức công quyền khác cũng lặp lại những tuyên bố này. Hạ nghị sĩ Lauren Boebert của Colorado, Hạ nghị sĩ Andy Barr ở Kentucky và Hạ nghị sĩ Marjorie Taylor Greene của Georgia đều có ý kiến trên Twitter – và các bài đăng trên mạng xã hội cũng theo đó đổ lỗi cho sự cố ngừng hoạt động của các tuabin gió và chê bai Thỏa thuận Xanh mới.
Tuy nhiên, theo chính các nhà điều hành lưới điện của bang Texas, sự sụt giảm mạnh về năng lượng tạo ra từ nhiên liệu hóa thạch và các nhà máy điện hạt nhân mới là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng mất điện ở Texas trong đợt đóng băng gần đây.
Dan Woodfin, giám đốc cấp cao về hoạt động hệ thống điện của ERCOT, nói với Bloomberg, mặc dù các tuabin gió bị đóng băng là một yếu tố góp phần gây nên khủng hoảng năng lượng ở bang, nhưng nó chỉ chiếm dưới 13%. Hầu hết các vụ mất điện là do tổn thất than, khí đốt tự nhiên và năng lượng hạt nhân.
Nguồn cung cấp năng lượng của Texas bao gồm nhiều nguồn. Theo một báo cáo của ERCOT, năng lượng mặt trời chỉ chiếm 3,8% công suất điện của bang trong cả năm. Năng lượng gió chiếm 10% công suất năng lượng mùa đông của Texas và trong suốt cả năm, nó có thể cung cấp 24,8%, còn khí đốt tự nhiên chiếm 51%.
“Đó thực sự là một thất bại lớn hơn của hệ thống khí đốt tự nhiên”, Michael Webber, giáo sư tài nguyên năng lượng tại Đại học Texas ở Austin, nói với CNN.
Giáo sư Webber cho biết việc đổ lỗi cuộc khủng hoảng năng lượng ở Texas hiện nay cho năng lượng tái tạo là “không cần thiết” vì nguồn cung cấp năng lượng của bang chủ yếu là nhiên liệu hóa thạch.
Một lý do khác mà vị chuyên gia cho rằng không thể đổ lỗi cho tuabin gió, đó là tuabin gió có thể hoạt động bình thường ngay cả trong nhiệt độ đóng băng nếu được đông lạnh đúng cách. Hơn nữa, thời tiết lạnh giá cũng khiến máy phát điện và các bộ phận khác của cơ sở hạ tầng năng lượng của Texas bị hỏng và các cơ quan quản lý trước đó đã cảnh báo về sự thiếu chuẩn bị khi đợt rét đậm năm 2011 gây ra tình trạng mất điện ở bang này.
Theo Webber, việc thiếu chế độ đông hóa đã ảnh hưởng đến nguồn cung cấp năng lượng trên diện rộng ở Texas, không chỉ các tuabin gió và các tấm pin mặt trời.
Trên Twitter, dân biểu Texas Dan Crenshaw thừa nhận rằng bang đã không chuẩn bị cho một cơn bão như vậy, đồng thời khẳng định “Cơ sở hạ tầng của Texas không được thiết kế cho tình trạng đóng băng chỉ xảy ra một lần trong thế kỷ”.
Tuy nhiên, tiểu bang này trước đó đã được cảnh báo về các vấn đề trong cơ sở hạ tầng và những bước họ có thể thực hiện để chuẩn bị tốt hơn cho các tình huống thời tiết lạnh giá trong tương lai.
Julie Cohn, một nhà sử học nghiên cứu cơ sở hạ tầng năng lượng tại Viện Baker thuộc Đại học Rice cũng chỉ ra một số nguyên nhân khiến Texas khó xoay xở khi xảy ra khủng hoảng năng lượng.
Thứ nhất, Texas có một mạng lưới điện biệt lập. Lưới điện do ERCOT quản lý cung cấp 90% nguồn điện cho tiểu bang, là lưới điện độc lập duy nhất trên toàn tiểu bang ở Hoa Kỳ. Vì vậy, nếu Texas cần thêm điện, họ không thể nhập từ hệ thống khác – ngoại trừ ở một số khu vực, chẳng hạn như El Paso và một phần của Đông Texas.
Thứ hai, thị trường bán buôn điện ở Texas khuyến khích các nhà đầu tư xây dựng các nhà máy điện và bán điện trên lưới, nhưng nó không khuyến khích sự phát triển của các nhà máy dự phòng có thể khai thác trong những tình huống khẩn cấp như thế này.
Thứ ba, trong khi những người điều hành hệ thống điện làm những gì họ có thể để lập kế hoạch cho nhiều trường hợp dự phòng nhất có thể thì đôi khi các sự kiện vẫn phát sinh nằm ngoài dự kiến của họ. Sự cố mất điện ở Đông Bắc năm 1965, một trong những sự cố mất điện lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, là một ví dụ.