CNN vừa đưa ra bằng chứng về việc quảng cáo từ hơn 300 thương hiệu nổi tiếng thế giới, bao gồm những gã khổng lồ về công nghệ, nhà bán lẻ, báo chí và thậm chí cơ quan chính phủ, xuất hiện trên các kênh YouTube có nội dung cực đoan, phân biệt chủng tộc, phát xít, khiêu dâm trẻ em, thông tin sai lệch và kênh tuyên truyền của Bắc Triều Tiên.
Các thương hiệu nổi tiếng như Adidas (ADDDF), Amazon (AMZN), Cisco (CSCO), Facebook (FB), Hershey (HSY), Linkedln, Mozilla, Netflix (NFLX), Nordstrom (JWN) và Under Armour (UA) có thể đã vô tình hỗ trợ tài chính cho những kênh mang nội dung cực đoan thông qua các quảng cáo trả phí trên trang YouTube. Bên cạnh đó, quảng cáo từ năm cơ quan chính phủ Hoa Kỳ như Sở Giao thông vận tải và Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh cũng xuất hiện bất thường trên các kênh này.
Nhiều công ty đã trả lời CNN rằng họ không biết quảng cáo của mình đã được đặt trên các kênh này và đang điều tra để làm rõ việc này. (Phản hồi đầy đủ hơn từ các công ty này ở cuối bài viết).
Một trong những công ty trên, Under Armour, đang phải tạm dừng mua quảng cáo trên nền tảng này sau khi CNN thông báo với họ rằng quảng cáo của công ty xuất hiện trên kênh YouTube mang tính chất phân biệt chủng tộc mang tên “A Wife With A Purpose”.
Phát ngôn viên của Under Armour cho biết: “Chúng tôi đã có các bằng chứng cụ thể và đang làm việc với YouTube để biết vì sao lớp bảo mật không hoạt động hiệu quả. Chúng tôi đặc biệt coi trọng vấn đề này và đang làm việc để khắc phục điều này càng sớm càng tốt.”
Đây không phải là lần đầu tiên YouTube đưa quảng cáo của thương hiệu lớn lên các kênh có nội dung cực đoan, không lành mạnh, bất chấp thỏa thuận cài đặt nhằm bảo vệ nhà quảng cáo. Sự cố này đã đặt ra câu hỏi rằng liệu YouTube có đang kiểm soát được việc phân phối quảng cáo và thương hiệu của nhà quảng cáo khi mà hệ thống tự động của họ khiến quảng cáo luôn gặp phải nguy cơ đặt sai vị trí.
Nicole Perrin, một nhà phân tích cấp cao của eMarketer, khi nói về “công nghệ quảng cáo và tiếp thị”, đã cho biết: “Điểm mấu chốt của YouTube vẫn chưa bị ảnh hưởng. Nếu các thương hiệu muốn chắc chắn điều này không còn tiếp tục diễn ra, cách duy nhất để điều đó xảy là họ nên ngừng chi tiêu trên YouTube cho đến khi nó được khắc phục.”
Các thương hiệu sử dụng quảng cáo trên YouTube để tiếp cận lượng khán giả khổng lồ, đặc biệt là thế hệ trẻ. YouTube cho biết họ có hơn một tỷ người dùng và mỗi ngày những người dùng đó xem một tỷ giờ video.
“Chúng tôi đã hợp tác với các nhà quảng cáo để thực hiện những thay đổi đáng kể về cách chúng tiếp cận công cụ kiếm tiền trên YouTube với các chính sách chặt chẽ hơn, kiểm soát tốt hơn và minh bạch hơn. Chúng tôi biết rằng ngay cả khi video đáp ứng đầy đủ mục tiêu nhắm tới của quảng cáo từ các công ty, không phải tất cả video đều phù hợp với tất cả thương hiệu. Tuy nhiên, chúng tôi khuyến khích nhà quảng cáo làm việc với chúng tôi để cùng tìm ra giải pháp.”, một phát ngôn viên của YouTube cho biết.
Tuy nhiên, qua tuyên bố trên, YouTube vẫn không giải thích tại sao sự cố vẫn tiếp diễn.
Cách YouTube thiết lập quảng cáo
Hầu hết mọi người đều có thể tạo tài khoản YouTube và tải lên các video nhưng chính YouTube sẽ quyết định kênh và nội dung nào mà họ đặt quảng cáo.
Kênh YouTube có 1.000 người đăng ký theo dõi (Subcribers) và 4.000 giờ xem trong 12 tháng qua có thể bật tính năng kiếm tiền từ quảng cáo. Các kênh kiếm tiền được trả một phần doanh thu quảng cáo của YouTube từ quảng cáo chạy trên video của họ. Video vẫn có quảng cáo ngay cả khi các kênh đăng chúng không bật kiếm tiền.
Đầu năm nay, YouTube đã hạn chế số lượng kênh có thể tạo doanh thu từ quảng cáo như một phần nỗ lực nhằm “ngăn các video có khả năng không thích hợp kiếm tiền”. Nhà quảng cáo cũng ủy thác cho YouTube quyền xác định và quyết định nội dung nhạy cảm hoặc cực đoan nào không phù hợp với quảng cáo của họ.
Các công ty có thể thiết lập mục tiêu rộng cho quảng cáo dựa trên nhân khẩu học và hành vi của người dùng. Mặc dù có thể sẽ không biết nơi quảng cáo được đặt, nhưng nhà quảng cáo có thể đề xuất một số kênh nhất định và sử dụng bộ lọc “loại trừ chủ đề nhạy cảm” được thiết kế để ngăn quảng cáo xuất hiện trên các kênh hoặc nội dung cụ thể.
Nhiều công ty đã liên lạc với CNN cho biết rằng họ đã sử dụng bộ lọc loại trừ chủ đề nhạy cảm và dự kiến quảng cáo của họ sẽ xuất hiện trên các kênh “an toàn cho thương hiệu”, nhưng cuối cùng thì sự cố này vẫn xảy ra.
Đây không phải lần đầu tiên YouTube phải đối mặt với phản ứng dữ dội này. Vào năm 2015, quảng cáo của những thương hiệu lớn xuất hiện trên các video của nhà nước Hồi giáo cực đoan IS. Năm ngoái, một số công ty đã phải gỡ bỏ quảng cáo xuống sau khi YouTube đặt quảng cáo của họ trên những video có nội dung kích động thù địch và cực đoan.
YouTube lại một lần nữa thất bại
Sau báo cáo của CNN vào tháng 3, YouTube vẫn tiếp tục đặt quảng cáo trên các kênh do mạng trực tuyến InfoWars quản lý. CNN cũng đã phát hiện YouTube đặt quảng cáo cho Mozilla và 20th Century Fox Film trên kênh có nội dung về Chủ nghĩa Phát xít. Quảng cáo của hai thương hiệu lớn này chạy trên kênh về Chủ nghĩa Phát xít của Brian Ruhe. YouTube đã xóa kênh này ngay sau đó vì vi phạm nguyên tắc cộng đồng, truyền bá ngôn từ thù địch, kích động. Trước khi bị xóa, quảng cáo của các thương hiệu vẫn được chạy thường xuyên trên kênh.
Khi CNN liên hệ Ruhe, người này nhấn mạnh rằng không muốn được gọi là “tân Phát xít”, bởi vì anh ta nghĩ mình là một “Phát xít Đức Quốc xã thực sự và chân chính”. Ruhe cũng xác nhận với CNN rằng kênh của anh ta đã được bật kiếm tiền trước khi bị xóa.
“YouTube lại một lần nữa thất bại trong việc lọc kênh cho các quảng cáo của chúng tôi”, một phát ngôn viên của 20th Century Fox Film trả lời với CNN.
Những quảng cáo cho người Do Thái và người theo Chủ nghĩa Phục quốc Do Thái (Zionist) như Jerusalem’s Friends of Zion Museum và Quỹ Quốc gia Do Thái (Jewish National Fund), tổ chức phi lợi nhuận quản lý đất đai và trồng cây tại Israel đã xuất hiện trong video trên kênh của Ruhe với tiêu đề “David Duke on Harvey Weinstein exposing Jewish domination. Black/White genetic differences”. Video có nội dung nói về nạn phân biệt chủng tộc, đặc biệt là người Do Thái.
Friends of Zion Museum đã khẳng định với CNN rằng sẽ không quảng cáo trên YouTube “cho đến khi chúng tôi chắc chắn rằng những sự cố như vậy sẽ không bao giờ lặp lại, và cho đến khi chúng tôi được đảm bảo rằng thu nhập từ quảng cáo của chúng tôi sẽ không được chuyển tiếp đến bất kỳ kênh nào liên quan đến tội ác của Đức Quốc Xã.”
Trong một video của Ruhe, cựu đại giáo sĩ của KKK – David Duke phát ngôn về sự phân biệt chủng tộc giữa người da trắng và người da đen. YouTube đã đặt lên video này quảng cáo hợp tác thương hiệu của Nissan và Disney nhằm ra mắt Nissan Leaf và phim “Wrinkle in Time”. Giám đốc điều hành sản xuất của Disney – Tendo Nagenda cho biết mặc dù video có cảnh báo nội dung xúc phạm, đã tắt một số tính năng nhất trên đó như chia sẻ video, quảng cáo của họ vẫn được đặt trên video này. Disney sẽ không có bất kì bình luận nào thêm với YouTube.
“Chúng tôi sử dụng các biện pháp bảo vệ để giữ cho quảng cáo không xuất hiện bên cạnh video có nội dung cực đoan và thỏa thuận với đối tác để tuân thủ chặt chẽ các nguyên tắc về an toàn thương hiệu của chúng tôi. Để giải quyết ngay lập tức hậu quả, chúng tôi đang đóng băng tất cả quảng cáo trên YouTube cho đến khi vấn đề này được giải quyết.”, một phát ngôn viên của Nissan nói với CNN.
CNN cũng phát hiện quảng cáo của Chương trình Genius of Play, một chiến dịch của Hiệp hội Đồ chơi (Toy Association) hỗ trợ sự phát triển của trẻ, xuất hiện trên kênh Amos Yee, nơi mà chủ kênh từng dùng phát tán nội dung khiêu dâm trẻ em. Yee bất ngờ nổi tiếng trong năm 2015 vì đăng video phỉ báng cố thủ tướng Singapore Lý Quang Diệu. Sau đó, anh ta phải tị nạn chính trị tại Hoa Kỳ vào năm 2017 và bắt đầu sử dụng kênh YouTube của mình để phát tán nội dung khiêu dâm.
Sau khi CNN liên hệ với YouTube về câu chuyện này, nền tảng đã xóa hầu hết quảng cáo khỏi video của Yee. Sau đó, Yee nói với CNN rằng YouTube đã quyết định khóa hoàn toàn tính năng kiếm tiền từ kênh của anh ta.
Một số quảng cáo khác cũng xuất hiện trên một số kênh đăng thông tin tuyên truyền của Bắc hàn như Red Star TV.
Red Star TV nói rằng đây là một “dự án thông tin của Nhóm Đoàn Kết Triều Tiên, trong đó những thông tin trung thực về Bắc Triều Tiên được dịch và phổ biến lại.” Một đại diện của nhóm nói với CNN rằng Red Star TV chính thức được chính phủ Bắc Triều Tiên công nhận và được hỗ trợ thông tin.
Những quảng cáo từ Cơ quan Chính phủ Mỹ xuất hiện trên kênh tuyên truyền của Bắc Triều Tiên, gián tiếp đem một số lượng “tiền thuế” của Mỹ “hỗ trợ” cho Bắc Triều Tiên. Các quảng cáo của Cơ quan Chính phủ Mỹ cũng xuất hiện trên kênh của InfoWars, Yee và kênh cung cấp thông tin sai sự thật.
Các Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh, Bộ Giao thông Vận tải, Hải quan và Bảo vệ Biên giới, Cựu chiến binh và Học viện Cảnh sát Hoa Kỳ đều có quảng cáo xuất hiện trên các kênh cực đoan trên. Học viện Cảnh sát biển, Trung tâm Kiểm soát dịch bệnh, DOT và VA đều trả lời với CNN rằng họ đang làm việc để điều tra lý do tại sao quảng cáo được đặt trên các kênh này.
Trong khi đó, quảng cáo từ tờ Washington Post và New York Times xuất hiện trên kênh thông tin sai lệch, cực đoan như Black Pigeon Speaks và các kênh do InfoWars quản lý. Các công ty đang điều tra các quảng cáo của họ xuất hiện trên những kênh này.
“Có vẻ như YouTube không tuân theo các giao thức riêng và phân loại các video này một cách thiếu chính xác”, tờ New York trả lời với CNN. Báo cáo cho biết quảng cáo của họ chỉ nên xuất hiện trong một danh sách các trang web được định sẵn từ trước.
Các tờ báo lớn này đã vô tình xác định uy tín cho những thông tin sai lệch mà InfoWars tuyên bố trước đó.
Quảng cáo cũng xuất hiện trên kênh The Jimmy Dore Show, một kênh YouTube chuyên đưa ra các thông tin sai lệch, chẳng hạn như ý tưởng rằng cuộc tấn công vũ khí hóa học ở Syria chỉ là những trò lừa đảo.
Các công ty trả lời CNN:
Amazon cho biết họ có các bộ lọc để quảng cáo.
Facebook cho biết họ đang làm việc với YouTube để giải quyết tình hình
Adidas: “Chúng tôi không biết về tình huống này trên Youtube và chúng tôi đang làm việc chặt chẽ với Google về các bước cần thiết để tránh bất kỳ sự tái diễn nào.”
Cisco: “Cisco xem xét các vị trí quảng cáo của chúng tôi định kỳ, bao gồm cả khi các vấn đề có thể xảy ra được chúng tôi dự đoán trước. Nguyên tắc an toàn thương hiệu của chúng tôi cho rằng quảng cáo thương hiệu của Cisco không nên xuất hiện trên các trang web có nội dung không phù hợp với giá trị doanh nghiệp của chúng tôi.”
Hilton: “Chúng tôi cực kỳ chú ý đến việc thương hiệu xuất hiện tại đâu, cách các nhãn hiệu của chúng tôi đại diện, để đảm bảo sự liên kết với các giá trị của công ty chúng tôi. Vì vậy, chúng tôi có những hướng dẫn riêng, sử dụng bộ lọc và điều khiển đặc biệt, để đảm bảo quảng cáo xuất hiện trên các trang web phù hợp với giá trị thương hiệu của chúng tôi. Tôi có thể xác nhận rằng chúng tôi đã nhanh chóng xử lý sự cố này và quảng cáo của chúng tôi đang trong quá trình gỡ bỏ khỏi các kênh cực đoan này. Chúng tôi cũng đang làm việc với các bên liên quan để điều tra vấn đề này và đảm bảo mọi hành động thích hợp được thực hiện tiếp theo.”
Hershey: “Tại Hershey, chúng tôi quan tâm sâu sắc về cách thức và nơi các thương hiệu của chúng tôi xuất hiện trong quảng cáo. Chúng tôi làm việc rất chăm chỉ để nhắm đúng mục tiêu người tiêu dùng và đảm bảo quảng cáo của chúng tôi xuất hiện trong nội dung phù hợp. Tất cả các quảng cáo của chúng tôi được lập trình, sử dụng các bộ lọc tiêu chuẩn để đảm bảo chúng xuất hiện ở đúng nơi và đúng lúc, ngay cả khi nó xuất hiện trong một bộ phim hài. Nhóm truyền thông nội bộ và các đối tác truyền thông của chúng tôi đang xem xét lý do quảng cáo của chúng tôi xuất hiện trong kênh Youtube cực đoan này. Đó không phải là ý định của chúng tôi và công ty đang thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng này càng sớm càng tốt.”
Quỹ Quốc gia Do Thái: “Rất khó để tìm hiểu, cần phải làm nhiều hơn nữa để bảo vệ những người đang đưa lên quảng cáo hoặc các chiến dịch mà có thể sẽ bị đặt sai chỗ. Chúng tôi sẽ xem xét và điều tra vụ việc này.”
Linkedln: “Một trong số các quảng cáo của chúng tôi chạy trên một kênh YouTube trái phép. Quảng cáo được đề cập ở đây đã được gỡ xuống và chúng tôi đang làm việc với YouTube để hiểu lý do tại sao điều này xảy ra, để ngăn chặn vụ việc lặp lại.”
Mozilla: “Vụ việc mới được tiết lộ nơi quảng cáo của chúng tôi chạy cùng với các video mang nội dung phản cảm rõ ràng không phản ánh đây là việc làm từ thương hiệu của chúng tôi, đặc biệt là những hành động sắp tới sẽ thực hiện để ngăn chặn điều này xảy ra. Chúng tôi đang điều tra cách thức và lý do điều này xảy ra cũng như điều phải làm để khắc phục vấn đề này.”
Netflix: “Chúng tôi sử dụng nhiều bộ lọc để tránh việc nội dung của chúng tôi xuất hiện trên các trang web hoặc video không rõ ràng. Điều này không đại điện rằng do chúng tôi làm hay giá trị của thương hiệu chúng tôi. Trong khi hầu hết các quảng cáo đề đặt đúng nội dung, thì có một số ít trường hợp đi sai với thiết lập, chúng tôi đang làm việc chặt chẽ với Google để khắc phục sự cố này.”
Nordstrom: “Chúng tôi có các thông số hướng dẫn cách đặt quảng cáo xuất hiện trực tuyến và nhằm mục đích ngăn họ hiển thị các loại nội dung gần với thiết lập. Chúng tôi đang xem xét tình huống này.”